TILBURG - Vanaf vandaag moeten buitenlanders die naar Nederland komen al kennis hebben van taal en samenleving. Een rondje ’inburgeren’ met oud, jong en allochtoon.
„He, Delfts blauw“, zegt Mieke van Heijnen-Jongen (82) bij het zien van de eerste beelden van de dvd ’Naar Nederland’. Samen met nog vier bewoners van zorgcentrum Zuiderschans in Den Bosch kijkt ze naar de voorlichtingsfilm, die buitenlanders een indruk van Nederland moet geven.
Vanaf vandaag moeten mensen die naar Nederland willen komen het basisexamen inburgering afleggen. Het examen is te vergelijken met de naturalisatietest die Feyenoord-spits Kalou het afgelopen najaar niet haalde. Het examen test de Nederlandse taal en de kennis van de samenleving en daar helpt de dvd bij. Het lespakket kost 63,90 euro.
In 110 minuten komt de Nederlandse samenleving voorbij. Werken, wonen, tot aan informatie over het parlement, koningin en de Nederlandse geschiedenis. ’Nederlanders hebben vaak de gordijnen open, maar openlijk naar binnen kijken is niet gepast’ en ’Je gaat pas naar verjaardagen als je bent uitgenodigd.’
Lies Wijffels (82) vindt het goed dat ook dit soort zaken worden uitgelegd. „Mensen zijn dan toch een beetje voorbereid. In Nederland ga je bijvoorbeeld met de koektrommel rond, maar ik weet dat bijvoorbeeld bij Marokkaanse mensen allerlei hapjes gewoon op tafel worden gezet. En dan mag je zelf pakken.“
„Maar wie doet dat nou? Ik zou niet zomaar iets pakken, hoor“, reageert haar buurvrouw Rie Harperink (85).
Het volgende gedeelte gaat over de Nederlandse staatsinrichting. De Eerste en Tweede Kamer, de provinciebesturen en de gemeenteraad komen voorbij. Burgemeester Opstelten van Rotterdam legt uit hoe de gemeenteraad wordt gekozen.
Moeilijke materie, vinden de ouderen. „Veel Nederlanders weten zelf niet eens hoe het zit“, zegt mevrouw Van Heijnen-Jongen. Meneer Anton Schrover (84) vindt het juist goed dit ook dit onderdeel in het film is opgenomen. „Ze geven in grote lijnen toch aan hoe het hier reilt en zeilt.“
De dames en heren zijn wel te spreken over de film en het examen. „Maar moeten oudere mensen deze test ook doen? Dat vind ik niet nodig. Laat die mensen maar met rust, hoor“, besluit Lies Wijffels.
Verplicht
Ook bij de Turkse Culturele Vereniging Posof in Tilburg wordt de kenninsmakings-dvd met belangstelling bekeken. „Is dit examen nu verplicht? Shit, dan had ik vorige week moeten trouwen“, lacht Taner Baydar (34). Hij woont al vanaf zijn vierde in Nederland.
De dvd - deze keer in het Turks - wordt met gemengde gevoelens ontvangen. „Ze moeten nóg duidelijker maken dat het leven in Nederland moeilijk is. Mensen kunnen beter in Turkije blijven“, vindt Baydar.
Ook voor Sener Gurler (38), al dertig jaar in Nederland, kan de boodschap niet duidelijk genoeg gebracht worden. „In Turkije bestaat zo’n verkeerd beeld van Nederland. Dat komt ook door de mensen die terug gaan, zij vertellen stoere verhalen. Ze komen met een Mercedes het dorp in gereden en iedereen wil dan ook naar Nederland.“
Ze komen te vaak met hooggespannen verwachtingen naar Nederland toe, vindt Gurler. „Maar dan blijkt dat het allemaal niet zo makkelijk gaat, dat je hier ook om vijf uur op moet om in de fabriek te werken. Ondertussen vraagt de familie in Turkije wel om geld. Dan kunnen mensen ’makkelijk geld’ gaan maken en rare dingen gaan doen. Daar moet de film voor waarschuwen.“
Afschrikken
De jongeren van jongerencentrum V39 in Tilburg bekijken de film kritisch. Met name de kosten voor het lespakket (63,90 euro) en voor het inburgeringsexamen vinden ze ’belachelijk hoog’. „Waarom moet dat zo duur zijn. Is dat om mensen af te schrikken?“, vraagt Tarie Alferink (18) zich af. „Dat is maandloon in sommige landen“, zegt Bram van Halteren (16). Gelach klinkt ook wanneer een toplessvrouw in beeld komt. „Tieten!“, roept een van de jongeren. Er is overigens ook een ’gekuiste versie’ van het lespakket, zonder bloot.
Het blokje geschiedenis vinden de jongeren te ver gaan. „Dit heb je toch niet nodig om in te burgeren? Wie gaat er nu iets vragen over Willem van Oranje? Dat is toch niet relevant?“, vindt Zoran Gray (23).
Tarie vindt dat ze veel meer aandacht moeten besteden aan de Nederlandse gewoonten en aan de houding van Nederlanders ten op zichte van allochtonen. „Daar zullen mensen toch ook snel tegen aan lopen.“
De boodschap van de film is voor jongeren duidelijk. „Ze willen mensen niet echt afschrikken, maar zeggen wel: denk goed na voordat je hier naartoe komt“, concludeert Zoran.
Ahmed Farah (27), die als klein kind uit Somalië met zijn familie naar Nederland kwam, is wel te spreken over de film. „Mijn familie had het wel fijn gevonden om deze film toen te zien.“
Vanaf 15 maart 2006 treedt de wet inburgering in het buitenland in werking. Mensen die naar Nederland komen, moeten basiskennis hebben van de Nederlandse taal en samenleving.
De kennis wordt getoetst door het afleggen van een examen in het land van herkomst.
Om het examen voor te bereiden, is er een lespakket samengesteld. Dit pakket kost €63,90 en bestaat uit een film over Nederland, proefexamens Nederlandse taal en een fotoboek met vragen en antwoorden.
Voor het leren van de Nederlandse taal moeten mensen zelf op zoek naar lesmateriaal of cursusssen.
De overheid schat in dat mensen in totaal 375 uur bezig zijn om het hele examen goed voor te bereiden.
Het examen kost 350 euro. Ook voor herexamens moet dit betaald worden.
Het examen wordt afgenomen op de Nederlandse ambassade of consulaat in het buitenland.
Het examen wordt afgenomen met de computer en duurt ongeveer 30 minuten.